‘‘Μένουμε Όρθιοι ΙΙ’’: ένα νέο Κοινωνικό Συμβόλαιο

Νίκος Αλατάς

Χθες στο Ζάππειο Μέγαρο ο πρώην Πρωθυπουργός-πρώην ΥΠΕΞ, νυν Αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης & Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ Α. Τσίπρας με την πολύτιμη βοήθεια των Έφη Αχτσιόγλου (Τομεάρχης Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης) – Ευκλείδη Τσακαλώτου (Τομεάρχης Οικονομικών) – Νίκου Παππά (Τομεάρχης Οικονομίας) παρουσίασε την νέα εκδοχή του προγράμματος ‘‘Μένουμε Όρθιοι’’ άλλως ένα νέο Κοινωνικό Συμβόλαιο ανάμεσα στο κόμμα της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης και τον Ελληνικό Λαό, ένα νέο Κοινωνικό Συμβόλαιο για την μεσαία τάξη της χώρας προκειμένου να αντιμετωπιστεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο το σύνολο των συνεπειών από την κρίση της ασθένειας του COVID-19.

Αρχικά, η νέα εκδοχή του προγράμματος ‘‘Μένουμε Όρθιοι’’ παρουσιάζει τις βασικές πηγές χρηματοδότησης:

1)      Ταμειακό Απόθεμα Ασφαλείας(μαξιλάρι):

Προτείνεται να γίνει χρήση τμήματος του συνολικού ταμειακού αποθέματος που σήμερα (μέσα Μαΐου) παραμένει στα 36 – 37 δισ. ευρώ και σχηματίστηκε την περίοδο διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ και ειδικότερα τα έτη 2016, 2017 και 2018.

Το απόθεμα ασφαλείας χωρίζεται στις εξής βασικές κατηγορίες:

•        Τα 15,7 δισ. ευρώ που είναι δεσμευμένα για την αποπληρωμή δημοσίου χρέους και προέρχονται από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας, εκδόσεις χρέους και πλεονάσματα κατά την περίοδο διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ

•        Διαθέσιμα της Κεντρικής Κυβέρνησης στις εμπορικές τράπεζες (μέσω του ΟΔΔΗΧ) και στην Τράπεζα της Ελλάδας, εκτιμώμενου συνολικού ύψους 5 περίπου δισ. ευρώ.

•        Διαθέσιμα των Φορέων της Γενικής Κυβέρνησης στην Τράπεζα της Ελλάδας και απευθείας στις εμπορικές τράπεζες, εκτιμώμενου συνολικού ύψους 16 περίπου δισ. ευρώ.

2)      Δημοσιονομική εικόνα:

Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, για την περίοδο του Ιανουαρίου – Απριλίου 2020, παρουσιάζεται έλλειμμα στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού ύψους 4.062 εκατ. ευρώ έναντι στόχου για έλλειμμα 1.655 εκατ. ευρώ που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα του 2020 στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2020, και ελλείμματος 1.041 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2019. Το πρωτογενές αποτέλεσμα διαμορφώθηκε σε έλλειμμα ύψους 1.506 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 783 εκατ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 1.463 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2019.

Το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού παρουσίασε μικρή μείωση (δεδομένων των συνθηκών) μόλις 8,7% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2020  (17,2% πτώση για τον μήνα Απρίλιο) και ανήλθε σε 14.110 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας μείωση κατά 1.343 εκατ. ευρώ.

Με βάση την επίσημη εκτίμηση της κυβέρνησης στο Πρόγραμμα Σταθερότητας, το προβλεπόμενο έλλειμμα για το 2020 ανέρχεται στο 4,7% ΑΕΠ (αντιστοιχεί σε περίπου 8,5 δις ευρώ).

3)      Νέος δανεισμός του δημοσίου από τις αγορές ομολόγων, εντόκων κλπ:

Από τις αρχές του 2020 ο ΟΔΔΗΧ έχει πραγματοποιήσει δυο εκδόσεις νέων ομολόγων του δημοσίου αντλώντας από τις αγορές συνολικά 4,5 δις. Ειδικότερα στις 15 Απριλίου 2020 εξέδωσε 7ετές ομόλογο (επιτόκιο 2%), αντλώντας από τις αγορές 2,0 δις, ενώ στις 28 Ιανουαρίου 2020 εξέδωσε 15ετές ομόλογο (επιτόκιο 1,9%) αντλώντας 2,5 δις.

Υπάρχουν περιθώρια άντλησης πρόσθετων κεφαλαίων από τις αγορές όπως έχει ανακοινώσει η ίδια η κυβέρνηση. Κυρίως αναφερόμαστε σε νέα έκδοση ομολόγων (ο ΟΔΔΗΧ είχε προγραμματισμένο δανεισμό 8-9 δις το 2020 και επομένως προγραμματίζει τον δανεισμό επιπλέον 4,5 δις) χωρίς να υπολογίσουμε τη δυνατότητα νέου δανεισμού μέσω αύξησης των εντόκων  γραμματίων (περίπου 3-4 δισ. ευρώ).

4)      Ενεργοποίηση και αναπροσανατολισμός πόρων ΕΣΠΑ:

Μπορούμε να αξιοποιήσουμε το ΕΣΠΑ, κινητοποιώντας περισσότερους πόρους της τάξης του 3,5 – 4 % του ΑΕΠ (6,5-7,5 δισ. ευρώ) το 2020 πέρα από τη συνήθη εκτέλεση και απορρόφηση του ΕΣΠΑ, ώστε να υποστηρίξουμε αποτελεσματικά τις δημόσιες πολιτικές τόσο των άμεσων μέτρων στήριξης όσο και της φάσης της ανάκαμψης. Μπορούμε να εντάξουμε στο ΕΣΠΑ όλα τα μέτρα για στήριξη επιχειρήσεων, αυτοαπασχολουμένων, εργαζομένων, ανέργων, επισφαλώς εργαζομένων, εποχιακών κλπ.

Σε επίπεδο ταμειακών ροών απαιτείται ενδεχομένως βραχυχρόνιος δανεισμός η προσωρινή χρήση ταμειακών διαθεσίμων καθώς κάθε ευρώ που ξοδεύεται θα επιστρέψει στη χώρα στο 100% από τον προϋπολογισμό της Ε.Ε εντός του έτους. Αν μάλιστα γίνει σωστός προγραμματισμός η εισροή των κοινοτικών πόρων μπορεί να ξεκινήσει  από 1η Ιουλίου και να επαναλαμβάνεται σε μηνιαία βάση ή όσο συχνά χρειάζεται. Επιπλέον, ως προς τις ταμειακές ροές του ΕΣΠΑ, μπορεί να αξιοποιηθεί η δυνατότητα μη επιστροφής της ετήσιας προκαταβολής από την Ε.Ε. που ανέρχεται σε περίπου 400 εκ. ευρώ.

5)      Πρόγραμμα SURE (ύψους 100 δισ.  για όλη την Ευρώπη):

Πρόκειται για πρόγραμμα “ασφάλισης” των εργαζομένων των επιχειρήσεων που πλήττονται από την κάμψη της οικονομικής δραστηριότητας Καλύπτει σχήματα αναπλήρωσης του μισθού του εργαζόμενου περιλαμβανομένων σχημάτων αναπλήρωσης εισοδήματος αυτοαπασχολούμενων  (διεθνώς STW) που τρέχουν ή θα τρέξουν στα Κράτη Μέλη.

Advertisement

Είναι πλέον σαφές ότι η κυβέρνηση της ΝΔ δεν έθεσε συγκεκριμένες διεκδικήσεις κατά την αρχική συζήτηση αυτού του πακέτου στην Ευρώπη, ούτε και συντάχθηκε με το εύλογο αίτημα των ευρωπαϊκών συνδικάτων η κατανομή των κονδυλίων του SURE να μην γίνεται μόνο στην βάση του ΑΕΠ του κράτους αλλά και βασικών δεικτών όπως η ανεργία. Με δεδομένη αυτή την αδράνεια της κυβέρνησης, η Ελλάδα προσδοκά να λάβει 1,5 δισ. ευρώ τουλάχιστον ούτως ώστε χρηματοδοτήσει μέτρα στήριξης της εργασίας κατά τη διάρκεια της σταδιακής επανόδου των επιχειρήσεων από το lockdown. Ωστόσο η διαπραγμάτευση σε Ευρωπαϊκό Επίπεδο για τους τελικούς όρους και τα ποσά του προγράμματος δεν έχει ολοκληρωθεί και επομένως η ελληνική κυβέρνηση έχει ακόμα δυνατότητα να διεκδικήσει καλύτερους όρους και σύντομες διαδικασίες για την εφαρμογή του προγράμματοςκαθώς και πρόσθετα κριτήρια κατανομής των κονδυλίων πέραν του ΑΕΠ (ανεργία, επίπεδο φτώχειας κλπ) που θα οδηγήσουν σε αύξηση των πόρων που αναλογούν στη χώρα.

Οι επόμενες δύο κατηγορίες πηγών χρηματοδότησης διευκολύνουν την παροχή ρευστότητας προς τις επιχειρήσεις με τη μορφή δανείων. Δεν αποτελούν πηγές χρηματοδότησης του κράτους.

6)      Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα:

6.1. Παροχή ρευστότητας στις τράπεζες ύψους έως και € 3 τρις.  με αρνητικό επιτόκιο, το οποίο μπορεί να φθάσει έως και -0,75%, το χαμηλότερο επιτόκιο που έχει προσφέρει μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με την ΕΚΤ, οι δύο προηγούμενες σειρές τέτοιων στοχευμένων ενεργειών ενθάρρυναν τις τράπεζες να χορηγήσουν περίπου € 125 δις. περισσότερα κεφάλαια από ό,τι θα χορηγούσαν αν δεν είχαν θεσπιστεί αυτές οι διευκολύνσεις. Για να διασφαλισθεί ότι οι τράπεζες αξιοποιούν πλήρως αυτή τη νέα διευκόλυνση, θεσπίστηκε επίσης μια δέσμη στοχευμένων μέτρων χαλάρωσης των κριτηρίων καταλληλότητας των εξασφαλίσεων, με ιδιαίτερη έμφαση στις μικρότερες επιχειρήσεις, στους αυτοαπασχολούμενους και στους ιδιώτες.

6.2. Pandemic Emergency Purchase Programme (PEPP) ύψους € 750 δις., Ειδικότερα, η ΕΚΤ αγοράζει ομόλογα του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα σε μεγάλες ποσότητες από τη δευτερογενή αγορά για να διασφαλίσει ότι όλοι οι τομείς της οικονομίας μπορούν να ωφεληθούν από τις ευνοϊκές συνθήκες χρηματοδότησης. Το προαναφερθέν έκτακτο πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού λόγω πανδημίας (PEPP), σε συνδυασμό με τα άλλα προγράμματα αγοράς στοιχείων ενεργητικού που έχει η ΕΚΤ, επιτρέπει να πραγματοποιεί αγορές ομολόγων ύψους πάνω από € 1 τρις  μέχρι το τέλος του έτους. Για την Ελλάδα το ποσό που αντιστοιχεί ανέρχεται στα 12 δισ. ευρώ.

Με το μηχανισμό αυτό η ΕΚΤ:

•        Κρατάει χαμηλά τα επιτόκια των ελληνικών ομολόγων

•        Διευκολύνει την πρόσβαση σε ρευστότητα των ελληνικών τραπεζών που μπορούν να αγοράσουν ομόλογα του ελληνικού δημοσίου και να τα χρησιμοποιήσουν ως ενέχυρο για άντληση ρευστότητας από την ΕΚΤ

7)      Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ):

7.1 Νέο Ταμείο Εγγυοδοσίας της ΕΤΕπ. Η Τράπεζα ανέλαβε την πρωτοβουλία για τη δημιουργία ενός πανευρωπαϊκού Ταμείου Εγγυοδοσίας ύψους € 25 δις, το οποίο θα μπορούσε, συνυπολογιζόμενης της μόχλευσης κεφαλαίων, να στηρίξει χρηματοδοτήσεις συνολικού ύψους € 200 δις  για ΜΜΕ κυρίως αλλά και μεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις σε ολόκληρη την ΕΕ. 

Οι πόροι που αντιστοιχούν στην Ελλάδα θα είναι μάλλον ανάλογοι με το κεφάλαιο που κατέχει η χώρα στην ΕΤΕπ (δηλαδή το 1.4% των 200 δις άρα περίπου 2,8 δισ. ευρώ).

Το Ταμείο θα ήταν θεωρητικά διαθέσιμο στην αγορά από 1 Ιουνίου 2020 υπό τον όρο της δέσμευσης των ΚΜ. Ωστόσο υπάρχουν ακόμα δυσκολίες για την επίτευξη συμφωνίας και αναμένονται καθυστερήσεις.

7.2 Δανεισμός απευθείας του ελληνικού τραπεζικού συστήματος από την ΕΤΕπ  ύψους 1,5 δισ.  ευρώ. Πρόκειται για πρόσθετη δυνατότητα άντλησης ρευστότητας των τραπεζών απευθείας από την ΕΤΕπ στη λογική του GlobalLoan που είχε λειτουργήσει και επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ.

Τώρα η νέα εκδοχή του προγράμματος του ΣΥΡΙΖΑ είναι η παρακάτω κατά συνοπτικό τρόπο:

Η παρουσίαση της νέας εκδοχής του προγράμματος ‘‘Μένουμε Όρθιοι’’ πλαισιώθηκε από τα παρακάτω παραδείγματα.

Καταληκτικά μπορούμε ν’ αναφέρουμε τα παρακάτω, ότι ο Α. Τσίπρας ως Δυτικός Ευρωπαίος Ηγέτης με ξεκάθαρο προοδευτικό πρόσημο παρουσίασε με την πολύτιμη βοήθεια των Έφη Αχτσιόγλου – Ευκλείδη Τσακαλώτου – Νίκου Παππά ένα ολοκληρωμένο και ορθά δομημένο πρόγραμμα για την αντιμετώπιση της οικονομικής διάστασης της κρίσης από την ασθένεια COVID-19 & ο ΣΥΡΙΖΑ έδειξε κατά ξεκάθαρο τρόπο ότι υπάρχει σοβαρή Αξιωματική Αντιπολίτευση, ότι υπάρχει Εναλλακτική για ένα ευοίωνο μέλλον παρά τις αδιαμφισβήτητες δυσκολίες.

Υ.Γ. Το πρόγραμμα ‘‘Μένουμε Όρθιοι’’ κάλλιστα δύναται να αποτελέσει μια καλή πρώτη βάση για συζήτηση με τις υπόλοιπες προοδευτικές πολιτικές δυνάμεις της χώρας για θετικές μελλοντικές εξελίξεις.

Πηγές:

Το υλικό (πληροφορίες & φωτογραφίες) του παρόντος άρθρου αντλήθηκε από την επίσημη ιστοσελίδα του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης ΣΥΡΙΖΑ: https://www.syriza.gr/article/id/92274/MenoymeOrthioi:-To-epikairopoihmeno-programma-toy-SYRIZA.html#.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Next Post

Δημοσιονομική πειθαρχία προαπαιτούμενα και εποπτεία για την σταδιακή αποδέσμευση των πακέτων βοήθειας!

Όχι απλά θετική για την Ελλάδα, για το ευρωπαϊκό εγχείρημα συνολικά” χαρακτήρισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την ευρωπαϊκή οικονομία, μιλώντας σήμερα στην τηλεδιάσκεψη που διοργάνωσαν το Ινστιτούτο Brookings και το Miller Center του Πανεπιστημίου της Virginia. Πιο συγκεκριμένα αναφερόμενος στην σημερινή πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για […]

Κάνε εγγραφή